Câu 34
* Tình huống truyện độc đáo trong “Vợ nhặt”: Đó là việc Tràng “nhặt” được vợ- một tình huống đầy kịch tính, xưa nay chưa từng có; vừa lạ lại vừa éo le: - Lạ: + Người như Tràng mà lấy được vợ, thậm chí lại có vợ theo. Tràng: • Xấu xí • Tính cách có phần hơi dở hơi • Nghèo, dân ngụ cư → Hội tụ đầy đủ những yếu tố để Tràng khó, thậm chí không lấy được vợ. + Giữa lúc đói khát, nuôi thân còn chẳng xong vậy mà Tràng lại dám “đèo bòng”, “rước cái của nợ đời ấy về”. + Tràng lấy vợ, nhặt được vợ cũng chỉ qua hai lần gặp tình cờ, chỉ với mấy câu nửa đùa nửa thật vậy mà người đàn bà đã theo Tràng về.→ Cái công việc mà xưa nay người ta vẫn cho là khó lại vô cùng tình cờ, dễ dàng đối với Tràng. - Éo le: + Tràng lấy vợ- hưởng cái hạnh phúc lớn nhất của một dời người giữa cảnh “tối sầm lại vì đói khát”, giữa cái lúc mà cái chết và sự sống ranh gới mong manh, tưởng như âm- dương không có sự cách biệt→ Chen vào hạnh phúc là nỗi lo chạy trốn cái đói, nỗi lo níu kéo sự sống. + Duyên cớ để đưa họ đến với nhau cũng thật buồn lòng: đó là cái đói.Ở đây, mấy bát bánh đúc thay cho trầu cau dẫn cưới. Nếu không vì cái đói đưa đẩy thì Tràng cũng khó lòng lấy được vợ.→ Sự thật đáng buồn. * Ý nghĩa của tình huống truyện độc đáo này: - Tình huống truyện là yếu tố để làm nổi bật chủ đề tác phẩm đồng thời tạo điều kiện cho nhà văn miêu tả tâm lí nhân vật. - Nhà văn Kim Lân đã rất thành công khi xây dựng nên một tình huống truyện độc đáo. Tình huống ấy vừa phần nào nói lên tình cảnh thê thảm của người dân; vừa thể hiện sự xót xa trước thân phận của những người dân nghèo. →Đây là tình huống vừa mừng vừa tủi, vừa vui vừa lo→ Tình huống hi hữu, có một không hai
Câu 35: Phân tích giá trị hiện thực của tác phẩm Vợ nhặt.
Giá trị hiện thực là gì? ( tác phẩm được coi là có giá trị hiện thực khi tác phẩm đó khám phá, phản ánh được những vấn đề, hiện tượng trong một giai đoạn).
So sánh giá trị hiện thực với một số tác phẩm khác cùng đề tài.
Những biểu hiện của giá trị hiện thực:
-Bối cảnh xã hội:
+ Nạn đói khủng khiếp năm 1945 được tái hiện cụ thể cái đói đã làm cho xóm ngụ cư vốn nghèo khổ giờ đây càng xơ xác, thê lương. Cái đói đã làm cho bọn trẻ con cứ ngồi ủ rũ dưới những xó tường không buồn nhúc nhích. Cái đói càng lan rộng hoành hành khiến nhiều người xanh xám như những bóng ma, và nằm ngổn ngang khắp lều chợ. Cảnh tang tóc bao trùm lên xóm ngụ cư, người chết như ngả rạ…
+ Con người trong cảnh đói: giữa bối cảnh đó, một cô gái rách quá, quần áo tả tơi như tổ đỉa, mặt lưỡi cày, chỉ qua mấy câu đùa cợt đã sẵn sàng ăn, theo người đó về làm vợ, hòng thoát khỏi cái đói. Tràng thì nhặt được vợ. Bà cụ Tứ- một bà cụ nghèo khó đã phải sống trọn cả cuộc đời trong cái đói rét, để đến khi sắp gần đất xa trời vẫn mang trong lòng nỗi lo cơm áo cho thằng con trai.
Vạch trần bộ mặt thối nát của xã hội thực dân nửa phong kiến (bóc lột con người bằng hàng loạt thứ thuế vô lí).
Sự đau khổ, căm hờn, phản kháng của dân.
Hình ảnh thê lương của nạn đói năm1945 đã tố cáo tội ác của bọn phát xít Nhật, chúng đã đẩy nhân dân ta vào vòng khổ cực, chết chóc.
Tâm trạng của quần chúng trước cơn bão tố của lịch sử được bộc lộ. Bà cụ Tứ đã than thở với con dâu: “ Đằng thì nó bắt giồng đay, đằng thì nó bắt đóng thuế”.
Bắt đầu hình thành ý thức đấu tranh.
Câu 36 Giá trị nhân đạo Vợ nhặt- Kim Lân
Tố cáo thế lực cường quyền chà đạp lên quyền sống của con người. - Yêu thương, bảo vệ con người --> Một số tác phẩm còn hướng theo bút pháp hiện thực xã hội chủ nghĩa, nghĩa là mở ra lối thoát cho nhân vật. Trong bài vợ nhặt của Kim Lân cũng vậy. * Tố cáo: -tội ác của P & N. Chúng đã đè lên đôi vai của nhân dân miền Bắc nói riêng và nhân dân Nam Bộ nói chung 2 tầng xiềng xích khiến cho hơn 2 triệu đồng bào ta chết đói. -Giá trị con người bị hạ thấp ngang hàng