PHÒNG GDĐT CAO LỘC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TRƯỜNG TH YÊN TRẠCH Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Yên Trạch, ngày 09 tháng 06 năm 2011

BẢN THU HOẠCH
Hai năm thực hiện đổi mới quản lý giáo dục

Họ và tên : Hoàng Thế Cải Giới tính : Nam
Chức vụ : Giáo viên
Đơn vị công tác : Trường TH Yên Trạch.
Nội dung đăng ký đổi mới : Cải tiến cách rèn kỹ năng vẽ tranh cho học sinh tiểu học.
Thời gian thực hiện : từ năm học 2009 - 2010 đến năm học 2010 - 2011.
I. CĂN CỨ LỰA CHỌN NỘI DUNG ĐỔI MỚI.
- Các Chỉ thị của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về nhiệm vụ trọng tâm của giáo dục Mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên và giáo dục chuyên nghiệp năm học 2009 - 2010 và năm học 2010 - 2011;
- Cuộc vận động "Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục"; cuộc vận động "Mỗi thầy giáo, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo" và cuộc vận động "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực" do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phát động;
- Thực trạng về cơ sở vật chât, phương tiện dạy học, điều kiện học tập và năng lực nhận thức của học sinh trong nhà trường;
- Khă năng, kinh nghiệm và trình độ chuyên môn của bản thân.
II. QUÁ TRÌNH TRIỂN KHAI NỘI DUNG ĐỔI MỚI.
Xác định những khó khăn của học sinh khi tiến hành các bài thực hành vẽ tranh của bộ môn Mỹ thuật là việc làm cần có thời gian nhất định. Bởi vì, theo phân phối của chương trình môn học, học sinh tiểu học cần học đủ năm phân môn, và trung bình mỗi tháng các em chỉ có một bài vẽ tranh đề tài, được học trong một tiết học (35 phút) là quá ít so với nhu cầu "học vẽ - chơi mà học" của các em. Nắm bắt được điểm hạn chế trong nhận thức của từng học sinh khi học vẽ tranh vì thế mà không hề đơn giản đối với người dạy. Hơn thế nữa, một giáo viên Mỹ thuật dạy nhiều lớp, nhiều đối tượng, để biết được tường tận năng lực nhận thức, khả năng cảm thụ nghệ thuật từng học sinh lại càng khó hơn so với giáo viên chủ nhiệm.
Nội dung đổi mới này được chúng tôi xây dựng sau khi đã phải trải qua gần hai năm học ( 2007 - 2008 và 2008 - 2009 ) trực tiếp theo dõi, thống kê và tìm tòi giải pháp thiết thực nhằm giúp đỡ các em sớm tiến bộ.
Số liệu thống kê qua các bài thực hành thuộc phân môn Vẽ tranh trong hai năm học 2008 - 2009 và 2009 - 2010 như sau :
- Tỉ lệ HS biết lựa chọn hình tượng vẽ tranh đề tài : 18,33 %
- Tỉ lệ học sinh có ý thức bố cục tranh : 12,67 %
- Tỉ lệ HS biết vẽ hình theo phối cảnh : 11,11%
- Tỉ lệ HS biết dùng màu phù hợp với nội dung thể hiện : 14,17 %
Chúng tôi thấy, số liệu trên phản ánh một thực tế là : tuy học sinh rất thích vẽ tranh nhưng lại gặp nhiều khó khăn khi tiến hành bài tập theo yêu cầu. Nếu chỉ thực hiện cách dạy chung chung, khuôn mẫu rất khó giúp các em nắm bắt được những yêu cầu của từng bài cụ thể và thực hiện được các kỹ năng thể hiện suy nghĩ của mình trên trang giấy. Kết quả thống kê còn cho thấy tỉ lệ học sinh chưa thuần thục các kỹ năng vẽ tranh còn rất cao (80 - 90 %). Hướng giải quyết trọng tâm là tập trung vào việc đổi mới cách tổ chức, hướng dẫn học sinh thực hành phù hợp với tâm lý lứa tuổi và khả năng nhận thức của học sinh nông thôn, trong điều kiện học sinh chỉ học vẽ 1 tiết/tuần.
Cách tiến hành có thể nêu tóm gọn như sau :
- Lựa chọn trực quan : chọn các tranh có cấu trúc nét, hình, mảng đơn giản, cô đọng, không nhiều hình ảnh; nội dung rõ ràng, điển hình theo chủ đề từng bài dạy; màu sắc trong sáng, đặc trưng. Ưu tiên chọn từ các tranh do thiếu nhi miền núi vẽ về chính những đề tài miền núi.
- Hướng dẫn học sinh tìm, chọn nội dung thể hiện : ưu tiên dành thời gian cho các nhóm trao đổi về cách sắp xếp các hình ảnh (bố cục), nhóm hình ảnh chính, các hình ảnh phụ; màu sắc cho các hình ảnh. Đặt nhiều câu hỏi mở với học sinh, chẳng hạn như :
+ Nếu bỏ hình ảnh này có được không ?
+ Tại sao bức tranh phải vẽ thêm hình ảnh kia ?
+ Nếu sắp xếp lại